Η 28η Αυγούστου 1949 στον Γράμμο

Χρονολογική καταγραφή των μαχών και των μονάδων με βάση τις αναφορές των διοικητών και τις διαταγές του Τσακαλώτου

Από 1630 ώρας της 27ης Αυγούστου, οι Κομμουνιστήσυμμορίτες στο Βορείο ΓΡΑΜΜΟ άρχισαν να καταρρέουν. Η 9η Μεραρχία κατέλαβε την 18.45 ώρα το ΜΟΥΤΣΕΛΙ και η 3η Μεραρχία καταδρομών ολοκλήρωσε τις απογευματινές ώρες την εκκαθάριση στο ΦΛΑΜΠΟΥΡΟ.
Το πρωτο Σώμα Στρατού διέταξε «αγρία καταδίωξη προς απαγόρευση διαφυγής των ΚΣ προς ΑΒΑΝΙΑ και συντριβή τους εντός ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΔΑΦΟΥΣ.

-Ή 51 Ταξιαρχία κινούμενη καθ’ όλην την νύκτα κατέλαβε την 0400 ώρα της 28 Αύγουστου το ΦΛΑΜΓΙΟΥΡΟ και συνέχισε προς ΦΑΡΜΑΚΗ—ΚΙΑΦΑ.
Έτερον τμήμα την 0300 ώρα ενεπλάκη μετά ΚΣ δυνάμεως 150— 200 εις την περιοχήν ΒΕ'ΓΕΡΝΙΚ—ΑΓ. ΖΑΧΑΡΙΑΣ. Οί ΚΣ προσπάθησαν, εν διαλύσει να διαφύγουν προς ΑΛΒΑΝΙΑΝ διά μέσου ΦΟΥΣΙΑ.
-Την 0645 ώρα τμήματα της 45ης Ταξιαρχίας κατέλαβαν το ύψωμα 1666 και συνέχισαν την κίνησίν των προς ΕΠΑΝΩ ΑΡΕΝΑ.
Η 9η Μεραρχία συνεχισε με το πρώτο φως της ημέρας την προέλαση της κατά μήκος των συνόρων. Την 09.15 ώρα, ο 1ος Λόχος του 521 Τάγματος της 41ης Ταξιαρχίας Iέστησε και πάλιν την κυανόλευκη επί του υψώματος 2520 του ΓΡΑΜΜΟΥ.
Η 3η Μεραρχία καταδρομών την 12.20 ώρα κατόπιν αγώνος κατέλαβε το ΣΚΙΡΤΣΗ. Οι ΚΣ απεσύρθησαν καταδιωκόμενοι νοτίως της κορυφογραμμής ΚΙΑΦΑ—ΣΚΙΡΤΣΗ, υψώματος 2520 προσπαθώντας να διαφύγουν προς ΑΛΒΑΝΙΑ κυρίως διά της διαβάσεως της ΜΠΑΡΑΣ.

Περίπου το μεσημέρι της 28ης Αυγούστου άρχισε η σύμπτυξη των δυνάμεών των Κ/Σ προς το κέντρο του μετώπου και η οργάνωση της υποχώρησης τους προς την Αλβανία.

-Επιθετική ενέργεια υπό της 74 ης Ταξιαρχίας την 1200 ώρα κατά ΑΓΙΟΥ ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ ουδέν απέδωσε. Οι ΚΣ αμυνθήκαν μετά πείσματος.
Η 75η Ταξιαρχία μετά από προπαρασκευή Πυροβολικοί και βομβαρδισμού υπό της Αεροπορίας εξαπέλυσε την 13,30 ώρα επίθεση κατά ΠΡΟΦ. ΗΛΙΑ—ΚΑΜΕΝΙΚ. Διεξήχθη σκληρός άγων μέχρι της 19,00 ώρας οπότε και ολοκληρώθηκε η κατάληψη του υψώματος.
Την 14.25 ώραν τμήματα της 45ης Ταξιαρχίας κατέλαβαν την ΕΠΑΝΩ ΑΡΕΝΑ και το ΑΝΩΝΥΜΟΝ, άνατρέψαντα έλαφράς αντιστάσεις. Αντεπίθεση ΚΣ εκ ΤΣΙΟΥΜΙΑ αποκρούστηκε.
Την 14.45 ώρα τμήματα της 51 Ταξιαρχίας κατέλαβαν τό ύψωμα 2258 Β. ΚΙΑΦΑΣ.
Τήν 14.55 ώρα κατέλαβαν την ΚΙΑΦΑ όλοκληρώσαντα την εντολή των.

Την 1500 ώρα ολοκληρώθηκε η κατάληψη της κορυφογραμμής ΚΑΜΠΙΤΣΙΟ -ΕΙΙ. ΑΡΕΝΑ—ΤΣΙΟΥΜΙΑ υπό τμημάτων των 45 και 73 Ταξιαρχιών.
Ό εχθρός συνεπτύχθη πρός ΑΕΤΟΜΗΛΙΤΣΑ, καταδιωκόμενος κατά πόδας.
Την 15.30 ώρα κατελήφθη το ΦΑΡΜΑΚΗ υπό τμημάτων της 51 Ταξιαρχίας κατόπιν αγώνος 3 1/2 ωρών,.
Την 1600 ώρα η 41 Ταξιαρχία κατέλαβε τη διάβαση ΚΟΥΚΟΥΛΗ.
Τμήματα της XV Μεραρχίας, προσέκρουσε σε ισχυρή αντίσταση των ΚΣ επί ΜΑΥΡΗΣ ΠΕΤΡΑΣ.
Το Α Σώμα ανέφερε ότι «φάλαγγες ΚΣ διέρχονται ΜΠΑΡΑ εισερχόμενοι ΑΛΒΑΝΙΑΝ» και διέταξε την 61η Ταξιαρχία και την 79η να συνεχίσουν άνευ αναπαύσεως την κίνηση τους προς την ΜΠΑΡΑ προς απόφραξη ταύτης.
Την 18.00 ώρα διλοχία της 79ης Ταξιαρχίας εγκαταστάθηκε επί της διαβάσεως ΚΟΥΚΟΥΛΙ.
ΙΙερί την 23.00 ώρα τμήματα της 78ης Ταξιαρχίας εγκαταστάθηκαν επί του ΣΤΑΥΡΟΥ και του ΛΙΟΚΟΥ, όπου βρισκόταν το πυροβολικό των ΚΣ.
Οι ΚΣ προέβαλαν αντίσταση στην περιοχή της ΘΕΟΤΟΚΟΥ μέχρι του μεσονυκτίου.